විශේෂාංග

පෘතුගාලයේ ජනතා අරගලය යළි නැගී සිටී: කම්කරු ජයග්‍රහණයෙන් නිවාස අයිතිය දක්වා නව අරගල චක්‍රයක්

පෘතුගාලයේ ජනතා අරගලය යළි නැගී සිටී: කම්කරු ජයග්‍රහණයෙන් නිවාස අයිතිය දක්වා නව අරගල චක්‍රයක්

කම්කරු නීති ප්‍රතිසංස්කරණය පරාජය කළ ජනතා බලය දැන් ඉහළ යන කුලී, ජීවන වියදම සහ නිවාස අර්බුදයට එරෙහිව වීදි බැස ඇත. වෘත්තීය සමිති, තරුණයන් සහ විවිධ ජනතා සංවිධාන අතර නව එකමුතුවක් ගොඩනැගෙමින් තිබේ. පසුගිය ජූනි මස අවසානයේදී පෘතුගාලයේ වාමාංශය සහ කම්කරු ව්‍යාපාරය අපේක්ෂා නොකළ ජයග්‍රහණයක් අත්කර ගත්තේය. එනම්, රජය විසින් ඉදිරිපත් කළ කම්කරු නීති ප්‍රතිසංස්කරණ යෝජනාව—කම්කරු නීති සංග්‍රහය මුල සිට අග දක්වාම විශාල වශයෙන් වෙනස් කිරීමට නියමිත වූ යෝජනාවක්—පාර්ලිමේන්තුවේදී පරාජයට පත් විය. මෙම යෝජනාවට එරෙහිව ජනතා පීඩනය එතරම් ප්‍රබල විය. මහ වැඩවර්ජන දෙකක්, විරෝධතා දුසිම් ගණනක් සහ රජයේ දැඩි පසුගාමී වැඩපිළිවෙළට එරෙහිව මහජන මතයේ බහුතරය එක් කළ පුළුල් ව්‍යාපාරයක් රට පුරා…
Read More
ප්‍රංශය 2026: ශිෂ්‍ය අරගලයෙන් ජාතික ජනතා විරෝධයකට

ප්‍රංශය 2026: ශිෂ්‍ය අරගලයෙන් ජාතික ජනතා විරෝධයකට

පහත ලිපිය 2026 ඔක්තෝබර් 17 දින ප්‍රංශයේ සිදුවූ සිදුවීම් පදනම් කරගෙන, අද රාත්‍රිය වන විට තහවුරු කළ හැකි තොරතුරු සමඟ සකස් කර ඇත. විශේෂයෙන්ම ලිමෝජ් (Limoges) නගර ශාලාවට එල්ල වූ ගිනි තැබීම, එය සමස්ත විරෝධතා ව්‍යාපාරයෙන් වෙන්කර බැලීම, Paris තත්ත්වය, ශිෂ්‍ය අරගලය, ජීවන වියදම් අර්බුදය, රජයේ ප්‍රතිචාරය සහ 1968 හා Yellow Vest අත්දැකීම් සමඟ සැසඳීම ඇතුළත් කර ඇත. Limoges නගර ශාලාව ගිනි ගනී !— ජීවන වියදම, අධ්‍යාපනය සහ රාජ්‍ය සේවා අර්බුදය මැද ප්‍රංශය නැවතත් වීදි බැසෙයි — විශේෂ ප්‍රංශ වාර්තාව - 2026 ඔක්තෝබර් 17 ප්‍රංශය 2026 ඔක්තෝබර් 17 සෙනසුරාදා නැවතත් දැවැන්ත සමාජ හා දේශපාලන විරෝධතාවයකට මුහුණ දුන්නේය. සති කිහිපයකට පෙර…
Read More
ප්‍රංශයේ තරුණ නැඟිටීම: “අධ්‍යාපනයෙන් ඔබ්බට—අනාගතය සඳහා අරගලයක්”.

ප්‍රංශයේ තරුණ නැඟිටීම: “අධ්‍යාපනයෙන් ඔබ්බට—අනාගතය සඳහා අරගලයක්”.

2026 ප්‍රංශ උසස් පාසල්වල ශිෂ්‍ය අරගලය, අධ්‍යාපන අර්බුදය ඉක්මවා යමින් තරුණ අනාගතය, සමාජ අසමානතාව, කම්කරු අරගලය සහ මැක්‍රොන් පාලනයේ අවසානය පිළිබඳ පුළුල් දේශපාලන ප්‍රශ්න මතු කරයි.පාසල් අවහිර කිරීම්වලින් පටන්ගත් අරගලය දැන් විශ්වවිද්‍යාල, ගුරුවරුන්, දෙමාපියන් සහ කම්කරුවන් දක්වා විහිදෙමින් තිබේ. දැන් ප්‍රශ්නය වනුයේ අධ්‍යාපනය පමණක් නොවේ — ප්‍රංශ තරුණ පරම්පරාව තම අනාගතය කවුරුන් විසින් තීරණය කළ යුතුදැයි ප්‍රශ්න කරමින් සිටී.  ප්‍රංශයේ 2026 උසස් පාසල් ශිෂ්‍ය අරගලය දෙස හුදෙක් “ශිෂ්‍ය විරෝධතාවක්” ලෙස බැලීම ප්‍රමාණවත් නොවේ. එය අධ්‍යාපන අසමානතාව, පාසල් පහසුකම් පිරිහීම, ගුරු හිඟය, තරුණ පරම්පරාවේ අනාගත අනාරක්ෂිතභාවය සහ දේශපාලන පද්ධතිය කෙරෙහි ඇති විශ්වාසය පිරිහීම එකට සම්බන්ධ වන පුළුල් සමාජ අර්බුදයක ප්‍රකාශනයකි. ඔක්තෝබර්…
Read More
යේමනයේ හූතිවරු කවුද?

යේමනයේ හූතිවරු කවුද?

පීඩිත ප්‍රජාවක ප්‍රතිරෝධයේ සිට කලාපීය බලවේගයක් දක්වා සයිදි සමාජයේ ඉතිහාසය, හූති ව්‍යාපාරයේ උපත, සෞදි–ඉරාන බල අරගලය, පලස්තීන ප්‍රශ්නය සහ යේමනයේ ජනතාවගේ අනාගතය මැද පෙරදිග දේශපාලනයේ අද ඉතා වැදගත් නමක් බවට “හූතිවරු” පත්ව තිබේ. එහෙත් ඔවුන් කවුදැයි තේරුම් ගැනීමට වර්තමාන රතු මුහුදු ගැටුම දෙස පමණක් බැලීම ප්‍රමාණවත් නොවේ. හූති ව්‍යාපාරයේ මූලයන් උතුරු යේමනයේ සයිදි සමාජය, දේශපාලන නොසලකා හැරීම, ආර්ථික පසුබෑම සහ ආගමික-දේශපාලන ගැටුම් තුළ සොයාගත හැකිය. 1990 දශකයේ ආගමික හා සංස්කෘතික පුනර්ජීවන ව්‍යාපාරයක් ලෙස මතු වූ මෙම බලවේගය 2004 සිට සන්නද්ධ අරගලයකට ඇතුළු විය. 2014 දී සනා අගනුවර අත්පත් කරගැනීමත් සමඟ එය යේමනයේ ප්‍රධාන දේශපාලන-හමුදා බලවේගයක් බවට පත්විය. එබැවින් හූතිවරුන් පිළිබඳ…
Read More
අපි හැමෝම කොහේ හෝ තැනකින් මෙහි පැමිණියෙමු!

අපි හැමෝම කොහේ හෝ තැනකින් මෙහි පැමිණියෙමු!

සංක්‍රමණික ශ්‍රමය, විජාතිකභීතිකාව සහ ධනවාදයේ අර්බුදය The Thirty-Seventh Newsletter (2026) ධනවාදය රඳා පවතින්නේ කම්කරුවන් පාලනය කිරීමට, ඔවුන් අතර බෙදීම් ගැඹුරු කිරීමට සහ ධනය පහසුෙවන් උකහා ගැනීමට හැකි අස්ථාවර සංක්‍රමණික ශ්‍රමය මතය. එමෙන්ම, නවලිබරල්වාදය විසින් විනාශ කර ඇති පොදු සේවා හා සමාජ සුබසාධනයේ සැබෑ හේතු වසන් කිරීම සඳහා සංක්‍රමණික විරෝධී වාග්ප්‍රහාරය දේශපාලන අවියක් ලෙස භාවිත කරයි. අපි කොහෙන් පැමිණියෙමුද? හිතවත් මිතුරනි, Tricontinental: Institute for Social Research ආයතනයේ සිට ඔබ වෙත සුභ පැතුම්. අද ලෝකයේ අප යන සෑම තැනකම—ගෝලීය උතුරේ සිට ගෝලීය දකුණ දක්වා—සංක්‍රමණිකයන්ට එරෙහිව ඉහළ යමින් පවතින වාග්ප්‍රහාරයකින් අප වට වී සිටිමු. එය අද මහජන සංවාදයෙන් වෙන් කළ නොහැකි අංගයක් බවට…
Read More
ජර්මනියේ දේශපාලන කැළඹීම: AfD හි නැගීම සහ යුරෝපයේ අනාගතය!

ජර්මනියේ දේශපාලන කැළඹීම: AfD හි නැගීම සහ යුරෝපයේ අනාගතය!

පහත දැක්වෙන්නේ Tariq Aliගේ “Turbulence in Germany” ලිපියේ සෘජු පරිවර්තනයක් නොව, ලිපියේ ප්‍රධාන තර්ක, දේශපාලන පසුබිම සහ ඔහු ඉදිරිපත් කරන විග්‍රහය මත පදනම්ව සකස් කළ සිංහල විස්තරාත්මක සාරාංශයකි. Tariq Ali මෙම ලිපිය මගින් ජර්මනියේ AfD හි වර්ධනය සහ එහි යුරෝපීය දේශපාලනයට ඇති බලපෑම පිළිබඳව ඉදිරිපත් කර ඇති බව ඔහුගේම සමාජ මාධ්‍ය ප්‍රචාරණයෙන්ද තහවුරු වේ. ජර්මනියේ දේශපාලන කැළඹීම Tariq Aliගේ විග්‍රහය ඇසුරින්: ජර්මනිය යුරෝපීය දේශපාලනයේ ස්ථාවරත්වයේ ප්‍රධාන කුළුණක් ලෙස දිගු කලක් සැලකුණි. දෙවන ලෝක යුද්ධයෙන් පසු නාසිවාදයේ විනාශයෙන් ගොඩනැඟුණු ෆෙඩරල් ජනරජය, ලිබරල් ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය, සමාජ වෙළෙඳපොළ ආර්ථිකය සහ යුරෝපීය ඒකාබද්ධතාව යන කරුණු සමඟ තම දේශපාලන අනන්‍යතාව ගොඩනඟා ගත්තේය. එහෙත් අද ජර්මනිය එම…
Read More
අන්ධ අනුමාන: AI ආයෝජන උත්පාතය ධනවාදයේ සැබෑ ස්වභාවය හෙළි කරයි.

අන්ධ අනුමාන: AI ආයෝජන උත්පාතය ධනවාදයේ සැබෑ ස්වභාවය හෙළි කරයි.

මෙය Dylan Riley විසින් 2026 සැප්තැම්බර් 4 දින New Left Review – Sidecar හි පළ කළ “Blind Guesses” ලිපියේ සම්පූර්ණ සිංහල පරිවර්තනයයි. මෙය AI ආධාරයෙන් පරිවර්තනය කර සංස්කරණය කර ඇත. Dylan Riley2026 සැප්තැම්බර් 4 | New Left Review – Sidecar වෙළෙඳපොළ ආර්ථිකයක්ද, අනාගතය පිළිබඳ ඔට්ටුවක්ද? කෘත්‍රිම බුද්ධිය (AI) සඳහා සිදුවෙමින් පවතින දැවැන්ත ආයෝජන උත්පාතය—එය බුබුලක්ද නැද්ද යන්න කුමක් වුවත්—ධනවාදය “වෙළෙඳපොළ ආර්ථිකයක්” ලෙස හඳුන්වාදීම කෙතරම් නොමඟ යවනසුලුද යන්න පැහැදිලිව පෙන්වා දෙයි. ධනවාදයේ මතවාදීන් නිරන්තරයෙන් වෙළෙඳපොළ ගැන කතා කරති. ඔවුන්ගේ තර්කය අනුව, වෙළෙඳපොළ මඟින් මිනිසුන්ගේ අවශ්‍යතා සහ කැමැත්ත පිළිබඳ තොරතුරු දුරස්ථ නිෂ්පාදකයන් වෙත සම්ප්‍රේෂණය කරයි. නිෂ්පාදකයන් එම තොරතුරු අනුව තම නිෂ්පාදන කටයුතු…
Read More
ධනවාදයේ මූලයන් වහල්භාවය හරහා ගමන් කරයි:

ධනවාදයේ මූලයන් වහල්භාවය හරහා ගමන් කරයි:

බටහිර ප්‍රගතිය පිළිබඳ ඔපවත් කර ඉදිරිපත් කරන කතාව පිටුපස තවත් ඉතිහාසයක් සැඟවී තිබේ. වාෂ්ප බලය, නූතන බැංකු ක්‍රමය සහ කාර්මික ධනවාදය සාමකාමී නවෝත්පාදනයන්ගෙන් උපන් දේවල් නොවීය. ඒවා වහල්භාවයට පත් කරන ලද මිනිසුන්ගේ රුධිරයෙන් ගෙවන ලද ඉතිහාසයක් මත ගොඩනැගුණි. ආදරණීය මිතුරනි, අධිරාජ්‍යයන් විසින් තමන් ගැනම ගොඩනගා ගන්නා කතාවලින් යම් ආකාරයක සැනසීමක් ඔවුනට තිබේ. එම කතාවලට අනුව ධනවාදය යනු යුරෝපීය නිර්මාණශීලීත්වයේ ස්වභාවික මල්ඵලයක් ලෙස පෙනේ. ඔවුන්ගේ තර්කයට අනුව, විද්‍යාත්මක සොයාගැනීම්, තාක්ෂණික නවෝත්පාදනය සහ කාර්යශූර පුද්ගලයන්ගේ අරපිරිමැස්මෙන් උපන් ප්‍රතිඵලයක් ලෙස ධනවාදය හදුන්වා දෙයි. යටත්විජිතවාදය සහ වහල්භාවය සඳහන් කරනුයේ, ඒවා සාමාන්‍යයෙන් නූතනත්වය කරා ගිය ජයග්‍රාහී ගමනේ අවාසනාවන්ත සිදුවීම් කිහිපයක් ලෙස පමණකි. නවතම අධ්‍යයනයක් වන…
Read More
බොලිවියානු ජනතා නැගිටීම!

බොලිවියානු ජනතා නැගිටීම!

ෆොරස්ට් හයිල්ටන් විසිනි 2026 ජූනි 11 මාස හයකට පමණ පෙර බලයට පැමිණි බොලිවියාවේ මධ්‍ය-දක්ෂිණාංශික ජනාධිපති රොද්‍රිගෝ පාස් පෙරෙයිරාගේ ආණ්ඩුව දැඩි අර්බුදයකට මුහුණ දී ඇත. සති පහක් පුරා පැවති වටලෑම් සහ වැඩවර්ජන රට මුළුමනින්ම අකර්මණ්‍ය කර ඇත. බොහෝ දුරට ආදිවාසී ගොවි ජනතාව (campesinos) මිලියන ගණනකගේ නායකත්වයෙන් පැවැත්වෙන මාර්ග අවහිර කිරීම්වලින්  ලා පාස් අගනුවර වටකර ඇති අතර, බොලිවියාවේ පළාත් නවයෙන් පහක—සැන්ටා ක්‍රූස්, ඔරුරෝ, පොටොසී, චුකිසාකා සහ කොචාබම්බා—තවමත් මෙම වටකිරීම් ක්‍රියාත්මක වේ. ගුරුවරුන්, පතල් කම්කරුවන්, කර්මාන්තශාලා සේවකයන්, ප්‍රවාහන සේවකයන් සහ ලා පාස්හි සහෝදර නගරය වන එල් අල්ටෝහි ජනතා කමිටු සම්මේලනය (FEJUVE) ද වැඩවර්ජනයේ නිරත වී සිටිති. උස් තැනිතලාවල මායිමේ සිට අගනුවර දෙස බලා…
Read More
ගෝලීය ෆැසිස්ට්වාදයේ යුගයේ ගෝලීය ‘වම’ යනු කුමක්ද?

ගෝලීය ෆැසිස්ට්වාදයේ යුගයේ ගෝලීය ‘වම’ යනු කුමක්ද?

මේ දිනවල සෑම උදෑසනකම අප අවදිවනුයේ, ඊශ්‍රායලය දිගින් දිගටම කරන ඝාතනයන් පිළිබද ඔවුන්  ප්‍රීතියෙන් නිවේදනය කරන පුවත්වලටත්, කියුබාව පිළිබඳ අඛණ්ඩ ප්‍රවෘත්ති වලටත් සවන් දීමටය. එක්සත් ජනපදය අනෙකුත් ජාතීන්ට ඔවුන්ගේ සම්බාධකවලට සම්බන්ධ වීමට බල කිරීම නිසා සහ විදුලිය ඇනහිටීම් වලින් කියුබාව පීඩා විඳිති. පාසල් වසා දමා ඇත. රෝහල්වලට මිනිසුන් ගැන සැලකිලිමත් විය නොහැක. ලොවපුරා පීඩිත ජනතාව  අත්‍යාවශ්‍ය සේවා නොමැතිව පීඩා විදිති. අපි “වම“ ගැන හෝ “වම වශයෙන්“ අදහස් කරන්නේ කුමක්ද සහ ඒවායේ දුර්වලතා සහ ප්‍රතිවිරෝධතා පිළිබඳ අපගේ සංවාදය තුළ, අද ලෝකයේ සිදුවෙමින් පවතින සංසිද්ධීන් විග්‍ර‍ කරගත යුතුව ඇත. මෙම උදාහරණ හරියටම අපි විවේචනාත්මකව පරීක්ෂා කළ හොත් එක්සත් ජනපද න්‍යාය පත්‍රය පිළිබඳ…
Read More