Blog

අපි හැමෝම කොහේ හෝ තැනකින් මෙහි පැමිණියෙමු!

අපි හැමෝම කොහේ හෝ තැනකින් මෙහි පැමිණියෙමු!

සංක්‍රමණික ශ්‍රමය, විජාතිකභීතිකාව සහ ධනවාදයේ අර්බුදය The Thirty-Seventh Newsletter (2026) ධනවාදය රඳා පවතින්නේ කම්කරුවන් පාලනය කිරීමට, ඔවුන් අතර බෙදීම් ගැඹුරු කිරීමට සහ ධනය පහසුෙවන් උකහා ගැනීමට හැකි අස්ථාවර සංක්‍රමණික ශ්‍රමය මතය. එමෙන්ම, නවලිබරල්වාදය විසින් විනාශ කර ඇති පොදු සේවා හා සමාජ සුබසාධනයේ සැබෑ හේතු වසන් කිරීම සඳහා සංක්‍රමණික විරෝධී වාග්ප්‍රහාරය දේශපාලන අවියක් ලෙස භාවිත කරයි. අපි කොහෙන් පැමිණියෙමුද? හිතවත් මිතුරනි, Tricontinental: Institute for Social Research ආයතනයේ සිට ඔබ වෙත සුභ පැතුම්. අද ලෝකයේ අප යන සෑම තැනකම—ගෝලීය උතුරේ සිට ගෝලීය දකුණ දක්වා—සංක්‍රමණිකයන්ට එරෙහිව ඉහළ යමින් පවතින වාග්ප්‍රහාරයකින් අප වට වී සිටිමු. එය අද මහජන සංවාදයෙන් වෙන් කළ නොහැකි අංගයක් බවට…
Read More
ජර්මනියේ දේශපාලන කැළඹීම: AfD හි නැගීම සහ යුරෝපයේ අනාගතය!

ජර්මනියේ දේශපාලන කැළඹීම: AfD හි නැගීම සහ යුරෝපයේ අනාගතය!

පහත දැක්වෙන්නේ Tariq Aliගේ “Turbulence in Germany” ලිපියේ සෘජු පරිවර්තනයක් නොව, ලිපියේ ප්‍රධාන තර්ක, දේශපාලන පසුබිම සහ ඔහු ඉදිරිපත් කරන විග්‍රහය මත පදනම්ව සකස් කළ සිංහල විස්තරාත්මක සාරාංශයකි. Tariq Ali මෙම ලිපිය මගින් ජර්මනියේ AfD හි වර්ධනය සහ එහි යුරෝපීය දේශපාලනයට ඇති බලපෑම පිළිබඳව ඉදිරිපත් කර ඇති බව ඔහුගේම සමාජ මාධ්‍ය ප්‍රචාරණයෙන්ද තහවුරු වේ. ජර්මනියේ දේශපාලන කැළඹීම Tariq Aliගේ විග්‍රහය ඇසුරින්: ජර්මනිය යුරෝපීය දේශපාලනයේ ස්ථාවරත්වයේ ප්‍රධාන කුළුණක් ලෙස දිගු කලක් සැලකුණි. දෙවන ලෝක යුද්ධයෙන් පසු නාසිවාදයේ විනාශයෙන් ගොඩනැඟුණු ෆෙඩරල් ජනරජය, ලිබරල් ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය, සමාජ වෙළෙඳපොළ ආර්ථිකය සහ යුරෝපීය ඒකාබද්ධතාව යන කරුණු සමඟ තම දේශපාලන අනන්‍යතාව ගොඩනඟා ගත්තේය. එහෙත් අද ජර්මනිය එම…
Read More
අන්ධ අනුමාන: AI ආයෝජන උත්පාතය ධනවාදයේ සැබෑ ස්වභාවය හෙළි කරයි.

අන්ධ අනුමාන: AI ආයෝජන උත්පාතය ධනවාදයේ සැබෑ ස්වභාවය හෙළි කරයි.

මෙය Dylan Riley විසින් 2026 සැප්තැම්බර් 4 දින New Left Review – Sidecar හි පළ කළ “Blind Guesses” ලිපියේ සම්පූර්ණ සිංහල පරිවර්තනයයි. මෙය AI ආධාරයෙන් පරිවර්තනය කර සංස්කරණය කර ඇත. Dylan Riley2026 සැප්තැම්බර් 4 | New Left Review – Sidecar වෙළෙඳපොළ ආර්ථිකයක්ද, අනාගතය පිළිබඳ ඔට්ටුවක්ද? කෘත්‍රිම බුද්ධිය (AI) සඳහා සිදුවෙමින් පවතින දැවැන්ත ආයෝජන උත්පාතය—එය බුබුලක්ද නැද්ද යන්න කුමක් වුවත්—ධනවාදය “වෙළෙඳපොළ ආර්ථිකයක්” ලෙස හඳුන්වාදීම කෙතරම් නොමඟ යවනසුලුද යන්න පැහැදිලිව පෙන්වා දෙයි. ධනවාදයේ මතවාදීන් නිරන්තරයෙන් වෙළෙඳපොළ ගැන කතා කරති. ඔවුන්ගේ තර්කය අනුව, වෙළෙඳපොළ මඟින් මිනිසුන්ගේ අවශ්‍යතා සහ කැමැත්ත පිළිබඳ තොරතුරු දුරස්ථ නිෂ්පාදකයන් වෙත සම්ප්‍රේෂණය කරයි. නිෂ්පාදකයන් එම තොරතුරු අනුව තම නිෂ්පාදන කටයුතු…
Read More
ධනවාදයේ මූලයන් වහල්භාවය හරහා ගමන් කරයි:

ධනවාදයේ මූලයන් වහල්භාවය හරහා ගමන් කරයි:

බටහිර ප්‍රගතිය පිළිබඳ ඔපවත් කර ඉදිරිපත් කරන කතාව පිටුපස තවත් ඉතිහාසයක් සැඟවී තිබේ. වාෂ්ප බලය, නූතන බැංකු ක්‍රමය සහ කාර්මික ධනවාදය සාමකාමී නවෝත්පාදනයන්ගෙන් උපන් දේවල් නොවීය. ඒවා වහල්භාවයට පත් කරන ලද මිනිසුන්ගේ රුධිරයෙන් ගෙවන ලද ඉතිහාසයක් මත ගොඩනැගුණි. ආදරණීය මිතුරනි, අධිරාජ්‍යයන් විසින් තමන් ගැනම ගොඩනගා ගන්නා කතාවලින් යම් ආකාරයක සැනසීමක් ඔවුනට තිබේ. එම කතාවලට අනුව ධනවාදය යනු යුරෝපීය නිර්මාණශීලීත්වයේ ස්වභාවික මල්ඵලයක් ලෙස පෙනේ. ඔවුන්ගේ තර්කයට අනුව, විද්‍යාත්මක සොයාගැනීම්, තාක්ෂණික නවෝත්පාදනය සහ කාර්යශූර පුද්ගලයන්ගේ අරපිරිමැස්මෙන් උපන් ප්‍රතිඵලයක් ලෙස ධනවාදය හදුන්වා දෙයි. යටත්විජිතවාදය සහ වහල්භාවය සඳහන් කරනුයේ, ඒවා සාමාන්‍යයෙන් නූතනත්වය කරා ගිය ජයග්‍රාහී ගමනේ අවාසනාවන්ත සිදුවීම් කිහිපයක් ලෙස පමණකි. නවතම අධ්‍යයනයක් වන…
Read More
බොලිවියානු ජනතා නැගිටීම!

බොලිවියානු ජනතා නැගිටීම!

ෆොරස්ට් හයිල්ටන් විසිනි 2026 ජූනි 11 මාස හයකට පමණ පෙර බලයට පැමිණි බොලිවියාවේ මධ්‍ය-දක්ෂිණාංශික ජනාධිපති රොද්‍රිගෝ පාස් පෙරෙයිරාගේ ආණ්ඩුව දැඩි අර්බුදයකට මුහුණ දී ඇත. සති පහක් පුරා පැවති වටලෑම් සහ වැඩවර්ජන රට මුළුමනින්ම අකර්මණ්‍ය කර ඇත. බොහෝ දුරට ආදිවාසී ගොවි ජනතාව (campesinos) මිලියන ගණනකගේ නායකත්වයෙන් පැවැත්වෙන මාර්ග අවහිර කිරීම්වලින්  ලා පාස් අගනුවර වටකර ඇති අතර, බොලිවියාවේ පළාත් නවයෙන් පහක—සැන්ටා ක්‍රූස්, ඔරුරෝ, පොටොසී, චුකිසාකා සහ කොචාබම්බා—තවමත් මෙම වටකිරීම් ක්‍රියාත්මක වේ. ගුරුවරුන්, පතල් කම්කරුවන්, කර්මාන්තශාලා සේවකයන්, ප්‍රවාහන සේවකයන් සහ ලා පාස්හි සහෝදර නගරය වන එල් අල්ටෝහි ජනතා කමිටු සම්මේලනය (FEJUVE) ද වැඩවර්ජනයේ නිරත වී සිටිති. උස් තැනිතලාවල මායිමේ සිට අගනුවර දෙස බලා…
Read More
නිස්සාරණවාදයට (Extractivism) එරෙහිව ප්‍රතිරෝධය සහ නව පොදු සම්පත් ලෝකයක් (New Commons) ගොඩනැගීම

නිස්සාරණවාදයට (Extractivism) එරෙහිව ප්‍රතිරෝධය සහ නව පොදු සම්පත් ලෝකයක් (New Commons) ගොඩනැගීම

පොදු සම්පත් (Commons) තුළ අපි පෘථිවිය සහ එකිනෙකා වෙනුවෙන් සැලකිලිමත් වෙමු, බෙදාහදා ගනිමු. ස්වභාවධර්මයේ පාරිසරික සීමාවන් පිළිබඳ අපි සවිඥානික වෙමු. එම සීමාවන් මඟින් ඇය නිර්මාණය කරන දායාදවලින් ඇයට හිමි කොටස නැවත ඇය වෙතම ලැබී, ජෛව විවිධත්වය සහ පරිසර පද්ධති පවත්වාගෙන යාම සහතික කරයි. සියලු මිනිසුන්ට වාතය, ජලය සහ ආහාර සඳහා අයිතියක් ඇති බව අපි දනිමු. එමෙන්ම අනාගත පරම්පරාවන්ගේ අයිතිවාසිකම් සම්බන්ධයෙන් අපට වගකීමක් ඇති බවද අපි සැලකිල්ලට ගනිමු. ඊට ප්‍රතිවිරුද්ධව, පොදු සම්පත් වටලාගෙන පෞද්ගලික කරගැනීම (Enclosures of the Commons) පාරිසරික අර්බුදයේත්, දරිද්‍රතාවය සහ සාගින්න, අයිතිවාසිකම් අහිමිවීම සහ ජනතාව අවතැන් වීම යන අර්බුදයන්ගේත් මූලික හේතුව වේ. නිස්සාරණවාදය (Extractivism) විසින් ජීවය සමස්තයක් ලෙස…
Read More
“මැරිනලේඩාහි අපි එකමුතුව වගා කරමු!”

“මැරිනලේඩාහි අපි එකමුතුව වගා කරමු!”

ඇන්ඩලුසියාවේ මැරිනලේඩා: එහි සාමකාමී ජීවිත රටාව පිටුපස, වසර හතළිහකට වැඩි කාලයක් තිස්සේ මෙම ගම්මානය ස්වයං-පාලනයේ අද්විතීය අත්දැකීමක් නිරූපණය කරයි. මෙහි රැකියාව, නිවාස සහ කෘෂිකාර්මික භූමිය “පොදු සම්පත්” ලෙස සිතා සංවිධානය කර ඇත. ගෞරවනීය වැටුප්, යුරෝ 15 ක නිවාස කුලිය, කෘෂිකාර්මික සමුපකාර සහ සෘජු ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය... ඇන්ඩලුසියාවේ මෙම ගම්මානය වසර හතළිහකට වැඩි කාලයක් තිස්සේ සමාජවාදී ආකෘතියක් ගොඩනඟමින් සිටී. සහ එය සාර්ථකව ක්‍රියාත්මක වෙයි! උණුසුම දරාගත නොහැකි තරම් දැඩිය. පිදුරු තොප්පි පැළඳ සිටින පිරිමින් ටෙරසයේ වාඩි වී “guardian” නම් කාඩ් ක්‍රීඩාවක් ක්‍රීඩා කරති — “මෙය මෙහි ජනප්‍රිය කාඩ් ක්‍රීඩාවක්,” යැයි ඔවුන්ගෙන් එක් අයෙක් කියයි. කෙත්වල වැඩ නිම කළ කම්කරුවන් රසවත් ටපාස් (tapas) කෑම…
Read More
ක්ෂුද්‍ර ප්ලාස්ටික් සාගර පරිසර පද්ධති සහ ආහාර දාමයට තර්ජනයක් වන ආකාරය

ක්ෂුද්‍ර ප්ලාස්ටික් සාගර පරිසර පද්ධති සහ ආහාර දාමයට තර්ජනයක් වන ආකාරය

හැඳින්වීම මිලිමීටර 5 ට වඩා කුඩා ප්ලාස්ටික් අංශු වන ක්ෂුද්‍ර ප්ලාස්ටික්, ගොඩබිම, වාතය සහ ජලය තුළ සොයාගත හැකි අතර, ඒවා අපගේ ආහාර දාමයටද ඇතුළු වී ඇති අතර, එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස මිනිසුන්ට සහ අනිකුත් සත්වයන්ටද  දිගුකාලීන සෞඛ්‍ය ප්‍රතිවිපාක ඇති වේ. 2020 දී, විද්‍යාඥයින් “මුහුදු පතුලේ මෙතෙක් වාර්තා වී ඇති ඉහළම ක්ෂුද්‍ර ප්ලාස්ටික් මට්ටම” සොයා ගත් අතර, එමගින් සමුද්‍ර පරිසර පද්ධතියට ඒවායේ ඇති බලපෑමේ තරම හෙළි කරයි. අධ්‍යයනයේ ප්‍රධාන කතුවරයා වන මැන්චෙස්ටර් විශ්ව විද්‍යාලයේ ඉයන් කේන් (Ian Kane from the University of Manchester) මෙසේ පැවසීය: “පාවෙන ප්ලාස්ටික් වලින් සෑදී ඇති කුප්‍රකට සාගර ‘කසළ ගොඩවල්’ ගැන සෑම කෙනෙකුම පාහේ අසා ඇති නමුත් ගැඹුරු…
Read More
ගෝලීය ෆැසිස්ට්වාදයේ යුගයේ ගෝලීය ‘වම’ යනු කුමක්ද?

ගෝලීය ෆැසිස්ට්වාදයේ යුගයේ ගෝලීය ‘වම’ යනු කුමක්ද?

මේ දිනවල සෑම උදෑසනකම අප අවදිවනුයේ, ඊශ්‍රායලය දිගින් දිගටම කරන ඝාතනයන් පිළිබද ඔවුන්  ප්‍රීතියෙන් නිවේදනය කරන පුවත්වලටත්, කියුබාව පිළිබඳ අඛණ්ඩ ප්‍රවෘත්ති වලටත් සවන් දීමටය. එක්සත් ජනපදය අනෙකුත් ජාතීන්ට ඔවුන්ගේ සම්බාධකවලට සම්බන්ධ වීමට බල කිරීම නිසා සහ විදුලිය ඇනහිටීම් වලින් කියුබාව පීඩා විඳිති. පාසල් වසා දමා ඇත. රෝහල්වලට මිනිසුන් ගැන සැලකිලිමත් විය නොහැක. ලොවපුරා පීඩිත ජනතාව  අත්‍යාවශ්‍ය සේවා නොමැතිව පීඩා විදිති. අපි “වම“ ගැන හෝ “වම වශයෙන්“ අදහස් කරන්නේ කුමක්ද සහ ඒවායේ දුර්වලතා සහ ප්‍රතිවිරෝධතා පිළිබඳ අපගේ සංවාදය තුළ, අද ලෝකයේ සිදුවෙමින් පවතින සංසිද්ධීන් විග්‍ර‍ කරගත යුතුව ඇත. මෙම උදාහරණ හරියටම අපි විවේචනාත්මකව පරීක්ෂා කළ හොත් එක්සත් ජනපද න්‍යාය පත්‍රය පිළිබඳ…
Read More
නව ගෝලීය පද්ධතියක් ගොඩනැගීම සඳහා …

නව ගෝලීය පද්ධතියක් ගොඩනැගීම සඳහා …

අපට අවශ්‍ය වන්නේ සාධාරණ හා පරිවර්තනීය වෙනසක් සඳහාවූත්, දැනුවත්වූත් පීඩිත ජනතාවගේ පෙළ ගැසිමකි! එහි මූලික පියවර වනුයේ මහජන කොමියුන ගොඩනැගීමයි. ආර්ථික වශයෙන් පාරිසරික බිඳවැටීම, වැඩිවන දරිද්‍රතාවය, පුලුල්ව පැතිරුනු කුසගින්න සහ ගැඹුරු වන අසමානතාවයන්, ඉඩම් සහ ජනතාව සූරාකෑමේ නව ආකෘති සහ ඉහළ යන මර්දනය සහ මානව හිමිකම් උල්ලංඝනය කිරීම් වැනි එකිනෙකට බැඳී ඇති අර්බුදවල උග්‍රවීමෙන් බේරීමට බිලියන සංඛ්‍යාත ජනතාවක් යන්තම් එදිනෙදා ජීවිතය ගැටගසා ගන්නාවූ තීරණාත්මක සන්ධිස්ථානයක අපි සිටිමු. අපි ජීවත් වන්නේ අයුක්තිය සහ අසාධාරණ ලෙස සූරාකෑම සාමාන්‍යකරණය කළ, අක්‍රිය පද්ධතියකින් පවත්වා ගෙන යන සහ යටත් විජිත අතීතයක සිට පැවත එන පීඩාකාරී පදනම් මත ගොඩනගා ඇති ලෝකයක ය. ගෝලීය දකුණ කිසිදා නිම…
Read More